១០. របៀបប្រើទូរស័ព្ទចល័តឲ្យមានសុវត្ថិភាពបំផុតតាមដែលអាចធ្វើបាន

តារាងមាតិកា

...Loading Table of Contents...

    ទូរស័ព្ទចល័ត ​គឺជាផ្នែកពាក់ព័ន្ធដ៏សំខាន់មួយ នៃទំនាក់ទំនងប្រចាំថ្ងៃរបស់យើង។ ទូរស័ព្ទចល័តទាំងអស់ មានមុខងារ​បម្រើសេវា​សម្លេង​ និងសេវាផ្ញើសារជាអក្សរ។ ដោយសាវាមានទំហំតូច តម្លៃថោកសមរម្យ និងគុណប្រយោជន៍ជាច្រើននោះ បានធ្វើឲ្យវា​មានប្រយោជន៍​បំផុតសម្រាប់​អ្នកតស៊ូមតិផ្នែកសិទ្ធិមនុស្ស ដែលកំពុងប្រើប្រាស់ពួកវាកាន់តែច្រើនឡើងៗសម្រាប់ការទាក់ទងគ្នា និងការងារ​អង្គភាព។

    ថ្មីៗនេះ ទូរស័ព្ទចល័តដែលមានមុខងារច្រើនជាងមុន បានចាប់ផ្តើមមានជាបន្តបន្ទាប់។ ពួកវាអាចមានមុខងារ GPS​ មុខងារប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ (ថតរូប ថតវីដេអូនិងសម្លេង និងពេលខ្លះបញ្ជូនទិន្នន័យ) មុខងារដំណើរការ​ទិន្នន័យ និង​មុខ​ងារ​ប្រើ​អុីនធឺណិតជាដើម។ ប៉ុន្តែ របៀបប្រតិបត្តិការរបស់បណ្តាញទូរស័ព្ទចល័ត និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរបស់ពួកវា មាន​លក្ខណៈ​​ជាមូល​ដ្ឋាន​​ខុសប្លែកពីរបៀបប្រតិបត្តិការរបស់អុីនធឺណិត។ ចំណុចនេះ បង្កើតបានជាការប្រកួតប្រជែងបន្ថែមក្នុងផ្នែកសុវត្ថិភាព និង​ហានិភ័យសម្រាប់ភាពឯកជនរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ និងបូរណភាពនៃព័ត៌មាននិងទំនាក់ទំនងរបស់អ្នកប្រើប្រាស់។

    ដូច្នេះ វាជាការសំខាន់ក្នុងការដែលត្រូវចាប់ផ្តើមយល់ដឹងពី អសុវត្ថិភាពរបស់ទូរស័ព្ទចល័តដូចតទៅ៖ * ព័ត៌មានដែលផ្ញើចេញពីទូរស័ព្ទចល័ត ងាយរងហានិភ័យ។ * ព័ត៌មានដែលរក្សាទុកនៅក្នុងទូរស័ព្ទចល័ត ងាយរងហានិភ័យ។ * ទូរស័ព្ទត្រូវបានរចនា ដើម្បីផ្តល់ព័ត៌មានអំពីទីតាំងដែលវាស្ថិតនៅ។ យើងនឹងពិនិត្យមើលបញ្ហាទាំងនេះ និងមើលពីអ្វីដែលអ្នកប្រើប្រាស់អាចធ្វើបានចំពោះបញ្ហាទាំងនេះ។

    សេណារីយ៉ូពីក្រោយ

    បូណា និង កូនប្រុសរបស់គាត់ឈ្មោះ ដេលា គឺជាកម្មករធ្វើការនៅក្នុងរោងចក្រមួយ។ គាត់កំពុងជួយបង្កើតសហជីពកម្មករមួយ។ ការ​ប្រឹងប្រែងរបស់ពួកគេ កំពុងជួបការតទល់ពីម្ចាស់រោងចក្រ ដែលមានខ្សែរយៈល្អនៅក្នុងរដ្ឋបាល​មូលដ្ឋាន​របស់​ពួកគេ។ មេការរបស់បូណាបានព្រមានគាត់ថា គាត់អាចនឹងត្រូវបានថ្នាក់គ្រប់គ្រងដាក់ឱ្យនៅក្រោមការត្រួតពិនិត្យ ហើយ​គាត់​ត្រូវប្រយ័ត្នប្រយែងចំពោះអ្នកដែលគាត់និយាយជាមួយ។ បូណាបានទិញទូរស័ព្ទចល័តមួយ សម្រាប់ប្រើនៅក្នុង​ការងារ​សហ​ជីព​​របស់គាត់។ ដេលា​កំពុងជួយឪពុករបស់ខ្លួនឱ្យចេះប្រើទូរស័ព្ទចល័តថ្មីនោះបានដោយសុវត្ថិភាព សម្រាប់ការរៀបចំសកម្មភាព​​របស់​គាត់មួយចំនួន។

    អ្វីដែលលោកអ្នកអាចរៀនពីជំពូកនេះ

    • មូលហេតុដែលដែលការទំនាក់ទំនងតា​មទូរស័ព្ទចល័ត និងការរក្សាទុកទិន្នន័យ​នៅក្នុងទូរស័ព្ទចល័តគ្មានសុវត្ថិភាព​
    • ជំហានដែលលោកអ្នកអាចអនុវត្ត ដើម្បីបង្កើនកម្រិតសុវត្ថិភាពនៅក្នុងការប្រើទូរស័ព្ទចល័ត
    • របៀបកាត់បន្ថយឱកាសនៃការលួចយកការណ៍ ឬតាមដាន​តាមរយៈ​ទូរស័ព្ទ​ចល័ត​របស់​​លោក​​​អ្នក
    • របៀបរក្សាអនាមិកភាពជាអតិបរមា នៅពេលកំពុងប្រើ​ទូរស័ព្ទ​ចល័ត​របស់​លោកអ្នក

    ទូរស័ព្ទចល័ត និង សុវត្ថិភាព

    យើងចាំបាច់ត្រូវធ្វើការសម្រេចចិត្តឲ្យបានត្រឹមត្រូវ នៅពេលប្រើ​ទូរស័ព្ទ​ចល័ត ដើម្បីការពារខ្លួនយើងផ្ទាល់ ការពារ​ដៃ​គូ​​ទំនាក់ទំនងរបស់យើង និងការពារទិន្នន័យរបស់យើង។ របៀបប្រតិបត្តិការរបស់បណ្តាញ​ទូរស័ព្ទ​ចល័ត និងហេដ្ឋារចនា​សម្ព័ន្ធ​របស់វា អាចប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដល់សមត្ថភាពនៃការរក្សាភាពឯកជន និងសុវត្ថិភាពនៃព័ត៌មាន​និងទំនាក់ទំនង របស់អ្នកប្រើប្រាស់។

    • បណ្តាញទូរស័ព្ទចល័ត គឺជាបណ្តាញឯកជនដែលប្រតិបត្តិការដោយក្រុមហ៊ុនពាណិជ្ជកម្ម ហើយអាចស្ថិត​នៅក្រោម​ការត្រួត​ត្រា​ផ្តាច់​​​មុខរបស់រដ្ឋាភិបាល។ ក្រុមហ៊ុនពាណិជ្ជកម្ម (ឬរដ្ឋាភិបាល) នៅក្នុងការអនុវត្តន៍ជាក់ស្តែង​ មានសិទ្ធិ​ពិនិត្យ​មើលព័ត៌មាននិងការទំនាក់ទំនងរបស់អតិថិជនដោយគ្មាន​កំណត់ ព្រមទាំងមានសមត្ថភាពស្ទាក់ចាប់ការហៅតាមទូរស័ព្ទ សារជាអក្សរ និង​មាន​សមត្ថ​​ភាពពិនិត្យតាមដានទីតាំងរបស់ទូរស័ព្ទនីមួយៗផងដែរ (រូមទាំងទីតាំងរបស់​អ្នកប្រើប្រាស់)។

    • ប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការ​ដែលប្រើនៅក្នុងទូរស័ព្ទ ត្រូវបានរចនា ឬកំណត់មុខងារ​ដោយអ្នកផលិតទូរស័ព្ទ ដោយយោងទៅតាមតម្រូវការ​របស់​ក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាផ្សេងៗ និងសម្រាប់ប្រើនៅលើបណ្តាញដែលជាកម្មសិទ្ធរបស់ក្រុមហ៊ុនទាំងនោះ។ ជាលទ្ធផល ប្រព័ន្ធ​ប្រតិ​បត្តិ​​ការនោះអាចមានរួមបញ្ចូលមុខងារបង្កប់ ដែល​ងាយ​ស្រួលដល់ក្រុមហ៊ុនក្នុងការតាមដានឧបករណ៍ជាក់លាក់ណាមួយបាន។

    • ចំនួនមុខងារដែលមាននៅក្នុងទូរស័ព្ទចល័ត បានកើនឡើងនៅក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។ ទូរស័ព្ទចល័តទំនើបៗ តាម​ពិត​គឺដូចជាកុំព្យូទ័រខ្នាតតូច ដែលអាចភ្ជាប់សេវាអុីនធឺណិតជាមួយមុខងាររបស់ទូរស័ព្ទចល័តបាន។

    ដើម្បីកំណត់ថា តើទិដ្ឋភាពណាខ្លះនៃការទំនាក់ទំនងរបស់លោកអ្នកដែលត្រូវការពារជាចាំបាច់បំផុតនោះ លោកអ្នកអាចសួរខ្លួនឯងពីរបីសំណួរដូច​តទៅ​នេះ​​៖ តើខ្លឹមសារនៃការនិយាយទូរស័ព្ទ ឬសារជាអក្សររបស់លោកអ្នកមានអ្វីខ្លះ? តើនរ​ណា​ខ្លះដែល​លោក​​អ្នក​ទាក់​ទង​ជា​មួយ ហើយនៅពេលណាខ្លះ? តើលោកអ្នកកំពុងហៅទូរស័ព្ទពីកន្លែងណា? ព័ត៌មានអាច​ប្រ​ឈម​​នឹង​ហានិភ័យ​តាម​របៀប​ជាច្រើនដូចជា៖

    • ព័ត៌មាន អាច​ប្រ​ឈម​​នឹង​ហានិភ័យ​ នៅពេលត្រូវបានផ្ញើចេញពីទូរស័ព្ទចល័តមួយ<br> ឧទា. ក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវា​ទូរស័ព្ទ​​ចល័តនីមួយៗ មានសិទ្ធិពេញលេញក្នុងការចូលមើល និងស្តាប់គ្រប់សារជាអក្សរនិងជាសម្លេងទាំងអស់​ ដែលបាន​ឆ្លងកាត់​បណ្តាញ​​​​របស់ខ្លួន។ នៅក្នុងប្រទេសភាគច្រើនបំផុត ក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវា​ទូរស័ព្ទ​ត្រូវបានកំណត់កាតព្វកិច្ចដោយច្បាប់ ឱ្យ​រក្សាទុក​កំណត់​​​ត្រា​គ្រប់​ទំនាក់ទំនងទាំងអស់។ នៅក្នុងប្រទេសខ្លះ ក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវា​ទូរស័ព្ទស្ថិតនៅក្រោមការត្រួតត្រាផ្តាច់មុខ​របស់​រដ្ឋាភិបាល។ ទំនាក់ទំនងជាសម្លេង និងជាអក្សរ អាចត្រូវបានថតចម្លងទុកផងដែរដោយភាគីទីបីដែលនៅជិតនឹងទូរស័ព្ទ​ចល័ត ដោយ​​ប្រើបរិក្ខារដែលមានតម្លៃថោកប៉ុណ្ណោះ។

    • ព័ត៌មាន អាច​ប្រ​ឈម​​នឹង​ហានិភ័យ ទាំងនៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់អ្នកផ្ញើ​ និងទូរស័ព្ទរបស់អ្នកទទួល។<br> 
ឧទា៖ ទូរស័ព្ទចល័ត​អាច​រក្សា​ទុកគ្រប់ប្រភេទទិន្នន័យ៖ ប្រវត្តិនៃការហៅ/ទទួលទូរស័ព្ទ សារជាអក្សរដែលបានផ្ញើ និងទទួល ព័ត៌មានអំពី​សៀវភៅ​អាសយ​ដ្ឋាន រូបថត វីដេអូខ្លីៗ ឯកសារជាអក្សរ។ ទិន្នន័យទាំងនេះ អាចបើកបង្ហាញពីបណ្តាញទំនាក់ទំនងរបស់លោកអ្នក និង ព័ត៌មាន​ផ្ទាល់​ខ្លួនរបស់លោកអ្នកនិងសហសេវិករបស់លោកអ្នក។ ការធានាសុវត្ថិភាពចំពោះព័ត៌មាននេះ គឺមានលក្ខណៈពិបាក ហើយ ​នៅក្នុង​ទូរស័ព្ទ​​ខ្លះ ​គឺមិនអាចធ្វើបានតែម្តង។​ ទូរស័ព្ទចល័តទំនើបៗ គឺជាកុំព្យូទ័រដែលមានទំហំអាចដាក់ចូលហោប៉ៅបាន។ ការមានមុខងារកាន់តែច្រើន នាំឱ្យកម្រិតហានិភ័យ​មានកាន់តែខ្ពស់។ ជាងនេះទៅទៀត ទូរស័ព្ទដែលភ្ជាប់សេវាអុីនធឺណិត គឺដូចជាចំណុចដែលគ្មាន​សុវត្ថិភាព​របស់​កុំព្យូទ័រ​និង​អ៊ីន​ធើរ​ណែត​យ៉ាងដូច្នោះ​​ដែរ។

    • ទូរស័ព្ទផ្តល់ព័ត៌មានអំពីទីតាំងរបស់វា<br> 
ឧទា. ជាផ្នែកនៃប្រតិបត្តិការធម្មតា ទូរស័ព្ទចល័តនីមួយៗ​ផ្តល់ព័ត៌មាន​អំពី​ទី​កន្លែង​របស់វាដោយ​ស្វ័យ​​​​ប្រវត្តិ និងទៀងទាត់ ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាទូរស័ព្ទ ។ លើសពីនេះទៅទៀត សព្វថ្ងៃ​នេះ ទូរស័ព្ទ​ជាច្រើន​​មានមុខងារ GPS ហើយព័ត៌មានអំពីទីតាំងលម្អិត​អាចត្រូវបាន​បង្កប់​នៅ​ក្នុង​ទិន្ន​ន័យ​ផ្សេងទៀត ដូច​ជា​ រូបថត សារSMS និងការស្នើសុំសេវាអុីនធឺណិត​ដែលត្រូវបានផ្ញើចេញពីទូរស័ព្ទ ជាដើម។

    ការវិវត្តន៍នៃបច្ចេកវិទ្យា នាំមកនូវមុខងារកាន់តែច្រើន ប៉ុន្តែក៏នាំមកនូវហានិភ័យកាន់តែច្រើនផងដែរ។

    បូណា៖ កូនប្រុស ពុកបានសម្រេចចិត្តថា ចាប់ពីពេលនេះតទៅ ពុកប្រើតែទូរស័ព្ទចល័តនេះសម្រាប់រៀបចំផែនការជួបប្រជុំ ព្រោះពុកគិតថា ពួកគេប្រហែលជាលួចស្តាប់តាមទូរស័ព្ទរោងចក្រ ហើយប្រហែលជាលួចស្តាប់តាមទូរស័ព្ទនៅផ្ទះទៀតផង។

    ដេលា៖ ពុក នេះជាការល្អណាស់ ដែលពុកមានទូរស័ព្ទចល័តដូច្នេះ ប៉ុន្តែ តើពុកដឹងថា អ្វីខ្លះដែលវាអាចធ្វើបាន និង​អ្វី​ខ្លះ​ដែល​វាមិនអាចធ្វើ​បាន ហើយឬនៅ?

    បូណា៖ ប្រាកដជាដឹង វាគឺជាទូរស័ព្ទ! ឯងអាចហៅទៅនរណាក៏បាន ឯងអាចនិយាយទៅពួកគេ ហើយពួកគេអាចនិយាយ​តប​មក​ឯង​វិញ។ ឯង​អាច​ធ្វើដូចនេះ​នៅគ្រប់ទីកន្លែងដែលឯងស្ថិតនៅ។ ហើយ ពុកអាចប្រើវាដើម្បីផ្ញើសារតូចៗ​ទៅកាន់អ្នកដទៃឬទៅឯង ហើយ​​សារទាំងនោះនឹងបង្ហាញនៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់ឯង។

    ដេលា៖ ពិតជាត្រឹមត្រូវណាស់ ប៉ុន្តែមិនទាន់អស់នៅឡើយទេ។ មានការជាច្រើនទៀត​ដែលពុកអាចធ្វើបាន​ជាមួយទូរស័ព្ទនេះ។ ប៉ុន្តែ ឥឡូវនេះ យើងនិយាយអំពីហានិភ័យនិងការប្រយ័ត្នជាមុនមួយចំនួនក្នុងផ្នែកសុវត្ថិភាព ជាពិសេស​ ប្រសិនបើពុកគិតថា ប្រហែល​ជា​មានអ្នក​ចាប់​​អារម្មណ៍ចង់ស្គាល់អ្នកដែលពុកកំពុងមានទំនាក់ទំនងជាមួយ និងអ្វីដែលពុកកំពុងនិយាយ។

    ផ្នែកខាងក្រោមនេះ ពិភាក្សាអំពីជំហានអនុវត្តន៍ងាយៗមួយចំនួន ដែលលោកអ្នកអាចអនុវត្តដើម្បីកាត់បន្ថយកម្រិត​​នៃ​ការគំរាមកំហែងផ្នែកសុវត្ថិភាព ដែលកើតចេញពីការប្រើទូរស័ព្ទចល័ត។

    ភាពចល័ត​ និងភាពងាយរងហានិភ័យនៃព័ត៌មាន

    ជាញឹកញាប់ មនុស្សតែងកាន់ទូរស័ព្ទចល័តដែលមានព័ត៌មានរសើប។ ប្រវត្តិទំនាក់ទំនង សារជាអក្សរ និងសម្លេង សៀវភៅ​អាសយ​ដ្ឋាន ប្រតិទិន រូបថត និងមុខងារមានប្រយោជន៍ផ្សេងៗទៀតរបស់ទូរស័ព្ទ អាចមានកម្រិតហានិភ័យខ្ពស់ ប្រសិន​បើទូរស័ព្ទ​នោះ​ ឬ​ទិន្នន័យ​​នោះ​​ត្រូវបានបាត់ឬលួច។ វាគឺជាការសំខាន់បំផុត ដែលត្រូវដឹងអំពីគ្រប់ព័ត៌មានដែលត្រូវបាន​រក្សាទុកនៅក្នុង​ទូរស័ព្ទ​របស់​លោក​​អ្នក។ ព័ត៌មានដែលរក្សាទុកនៅក្នុងទូរស័ព្ទមួយ អាចនឹងធ្វើឱ្យជាប់ពាក់ព័ន្ធដល់អ្នកដែលប្រើទូរស័ព្ទនោះ ព្រមទាំង​អ្នក​ដែល​មាន​នៅ​ក្នុងសៀវភៅអាសយដ្ឋាន ប្រអប់ទទួលសារ អាល់ប៊ុមរូបថត។ល។

    ទូរស័ព្ទចល័តដែលភ្ជាប់សេវាអុីនធឺណិត គឺងាយរងគ្រោះ និងហានិភ័យដូចជាអុីនធឺណិត​​ និងកុំព្យូទ័រដូចបានពិភាក្សានៅក្នុងជំពូក ដែលទាក់ទងទៅនឹងសុវត្ថិភាព អនាមិក​ភាព ការទាញយកទិន្នន័យ ការបាត់ទិន្នន័យ ការលួចទិន្នន័យ និងការស្ទាក់ចាប់ទិន្នន័យផ្សេងទៀតយ៉ាងដូច្នោះដែរ។

    ដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យផ្នែកសុវត្ថិភាពទាំងនេះបានខ្លះ អ្នកប្រើប្រាស់គួរដឹងអំពីអសុវត្ថិភាព​ចម្បងៗនៃទូរស័ព្ទរបស់ខ្លួន និង​ជម្រើស​មុខងាររបស់វា។ បន្ទាប់ពីលោកអ្នកដឹងអំពីបញ្ហាដែលអាចកើតមាន លោកអ្នកអាចចាប់ផ្តើមការពារ និងចាត់​វិធាន​​ការ​បង្ការវាបាន​។

    បូណា៖ អត្ថប្រយោជន៍មួយរបស់ទូរស័ព្ទចល័តគឺថា ពួកគេនឹងមិនដឹងពីទីកន្លែងជួបជុំរបស់យើងទេ ប្រសិនបើយើងរៀបចំ​ការជួប​ជុំគ្នា​​នោះដោយប្រើទូរស័ព្ទចល័តរបស់យើងនៅពេលកំពុងដើរក្នុងផ្សារ ជំនួសឱ្យការប្រើទូរស័ព្ទធម្មតាដែលពួកគេអាចលួចស្តាប់​យើង​​​​និយាយគ្នាបាន។

    ដេលា៖ ចុះ តើពុកបានដឹងថា ពួកគេមានខ្សែរយៈទាក់ទងជាមួយក្រុមហ៊ុនទូរស័ព្ទឬអត់?

    បូណា៖ មានគេនិយាយថា ពួកគេកំពុងសូកប៉ាន់អ្នកបច្ចេកទេសទូរស័ព្ទឱ្យយកព័ត៌មានឱ្យពួកគេ។

    ដេលា៖ ប្រសិនបើពុកប្រើអត្តសញ្ញាណ និងអាសយដ្ឋានផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពុក​សម្រាប់ការចុះឈ្មោះប្រើទូរស័ព្ទចល័ត​នេះ គេអាច​នឹង​តាម​ដានរកពុកឃើញ។ គ្រប់ពេលដែលពុកធ្វើការហៅទូរស័ព្ទ កំណត់ត្រាអំពីការហៅទូរស័ព្ទ​នោះនឹងត្រូវ​បាន​ភ្ជាប់​​ទៅនឹង​ព័ត៌​មាន​ចុះឈ្មោះប្រើទូរស័ព្ទ និងអត្តសញ្ញាណរបស់ពុក។ តើពុកបានចុះឈ្មោះ​ដោយប្រើអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ​របស់​ពុកឬ?

    បូណា៖ អត់ទេ ពុកគ្រាន់តែយកទូរស័ព្ទជជុះពីហាងរបស់ពូឯងប៉ុណ្ណោះ។ ពូឯងនិយាយថា ទូរស័ព្ទនេះ​ស្អាត​ និង​អាចប្រើបានដោយ​សុវត្ថិភាព​។ គាត់បានជួយពុកទិញបន្ទះតូចមួយដែលបង់ប្រាក់មុន សម្រាប់ដាក់ទៅក្នុងទូរស័ព្ទនេះ។

    ដេលា៖ បន្ទះតូចនោះ គេហៅថា [សុីមកាត](/km/glossary#SIM_card។ ក្រុមហ៊ុនទូរស័ព្ទ​ តាមដានការហៅទូរស័ព្ទ​ ឬការផ្ទេរ​បញ្ជូន​ទិន្ន​ន័យនីមួយៗ ​ដោយប្រើ​លេខរបស់ទូរស័ព្ទ លេខអត្តសញ្ញាណរបស់ស៊ីមកាត និងលេខអត្តសញ្ញាណរបស់ទូរស័ព្ទ។ ដូច្នេះ​បើសិន​ពួក​គេស្គាល់ថា លេខទូរស័ព្ទ ឬលេខអត្តសញ្ញាណរបស់ទូរស័ព្ទ ឬលេខអត្តសញ្ញាណរបស់សុីមកាតរបស់ពុក ពួកគេ​អាច​ប្រើ​ដៃគូ​ទំនាក់ទំនងរបស់ពួកគេ ​ដើម្បីមើលឃើញគំរូនៃការប្រើទូរស័ព្ទរបស់ពុកបាន។

    បូណា៖ ដូច្នេះ ពួកគេអាចស្តាប់ការសន្ទនារបស់ពុកបាន ទោះបីពុកប្រើទូរស័ព្ទចល័តនេះក៏ដោយ មែនទេ?

    ដេលា៖ គួរអគុណលោកពូ ក្នុងករណីរបស់ពុក ទូរស័ព្ទរបស់ពុក​មិនត្រូវបានចុះឈ្មោះរបស់ពុកទេ ហើយស៊ីមកាតនេះ​ក៏មិនជាប់ពាក់ព័ន្ធ​នឹងពុកដែរ។ ដូច្នេះ ទោះបីពួកគេតាមដានរកឃើញទីតាំងរបស់សុីមកាតនេះ និងទូរស័ព្ទនេះក៏ដោយ ក៏ពួកគេមិនដឹងច្បាស់ថា ពុក​បាន​ភ្ជាប់ប្រើសុីមកាតនេះ ឬទូរស័ព្ទនេះដែរ។

    ទម្លាប់អនុវត្តន៍ដែលល្អបំផុតសម្រាប់សុវត្ថិភាពទូរស័ព្ទ

    ដូចជាករណីផ្សេងទៀតដែរ ខ្សែការពារទីមួយនៃសុវត្ថិភាពព័ត៌មាននៅក្នុងទូរស័ព្ទចល័តរបស់លោកអ្នក គឺការការពារទូរស័ព្ទ និងស៊ីមកាតរបស់​ទូរស័ព្ទនោះពីការលួច ឬការកែប្រែផ្សេងៗ។

    • ត្រូវរក្សាទូរស័ព្ទបស់លោកអ្នកឱ្យនៅជិតខ្លួនលោកអ្នកគ្រប់ពេលវេលា។ មិនត្រូវទុកវាចោលឡើយ។ ត្រូវជៀសវាងបង្ហាញទូរស័ព្ទ​របស់​​លោក​​អ្នក​នៅក្នុងទីសាធារណៈ។

    • ត្រូវប្រើលេខកូដចាក់សោសុវត្ថិភាព ឬលេខអត្តសញ្ញាណកម្មផ្ទាល់ខ្លួន (PIN) របស់ទូរស័ព្ទជាប់ជានិច្ច ហើយរក្សា​លេខ​សម្ងាត់​ទាំង​នេះ​​ជាការសម្ងាត់(កុំឱ្យអ្នកដទៃដឹង)។ ត្រូវផ្លាស់ប្តូរលេខសម្ងាត់ទាំងនេះ ពីការកំណត់របស់​រោងចក្រដែលមានជាស្វ័យ​ប្រវត្តិនៅ​ក្នុង​ទូរស័ព្ទ។

    • ត្រូវគូស(ឬគូរ) សញ្ញាសម្គាល់ណាមួយនៅលើស៊ីមកាត មេម៉ូរីកាតដែលបានដាក់បន្ថែម ថ្ម និងទូរស័ព្ទ ដែល​មិន​​​ធ្វើ​​ឱ្យអ្នកដទៃ​កត់​សម្គាល់បានភ្លាមៗ (ធ្វើសញ្ញាសម្គាល់ គំនូរ អក្សរឬលេខតូចមួយ ឬសាកល្បងគូសដោយ​ប្រើប៊ិចអ៊ុលត្រា​ វី​យ៉ូ​ឡេ​​ដែលនឹងមិនអាចមើលឃើញនៅក្នុងពន្លឺធម្មតា)។ ត្រូវបិទស្លាកបោះពុម្ពសុវត្ថិភាពដែលធន់នឹងការដោះរុះរើ ឬ​បិទនៅលើ​មុខ​តំណ​​របស់ទូរស័ព្ទ។ ការធ្វើដូចនេះ នឹងជួយលោកអ្នកកំណត់បានដោយងាយថា តើទូរស័ព្ទនោះត្រូវបានគេ​ដោះរុះរើ​ ឬ​ប្តូរ​ជំនួស​ដែរ​ឬ​ទេ (ឧទា. ស្លាកឬក្រដាសស្អិតនោះ នឹងខូចសណ្ឋានឬទុកស្លាកស្នាមសម្គាល់មួយ ប្រសិនបើមានការដោះរុះរើ)។

    • ត្រូវប្រាកដថា លោកអ្នកដឹងអំពីព័ត៌មានដែលត្រូវបានរក្សាទុកនៅក្នុងសុីមកាតរបស់លោកអ្នក នៅក្នុងមេម៉ូរីកាតបន្ថែម​របស់​លោក​​អ្នក និងនៅក្នុងមេម៉ូរីទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក។ កុំរក្សាទុកព័ត៌មានរសើបនៅក្នុងទូរស័ព្ទឱ្យសោះ។ ប្រសិនបើលោកអ្នក​ចាំ​​បាច់​ត្រូវ​រក្សាទុកព័ត៌មានរសើបនៅក្នុងទូរស័ព្ទ លោកអ្នកត្រូវពិចារណាដាក់វានៅក្នុងមេម៉ូរីកាតខាងក្រៅ ដែលអាចលុបចោល​​បាន​ដោយ​​​​ងាយ​​នៅពេលចាំបាច់ – កុំដាក់ព័ត៌មានរសើបទៅក្នុងមេម៉ូរីខាងក្នុងទូរស័ព្ទឱ្យសោះ។

    • ត្រូវការពារសុីមកាត និងមេម៉ូរីកាតបន្ថែមរបស់លោកអ្នក (ប្រសិនបើមានក្នុងទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក) ព្រោះពួកវាអាចមានព័ត៌មាន​រសើប ដូចជា ព័ត៌មានលម្អិតអំពីដៃគូទំនាក់ទំនង និងសារSMS ជាដើម។ ឧទា. ត្រូវប្រាកដថា នៅ​ពេលដែល​ទូរស័ព្ទកំពុងត្រូវបាន​ជួស​ជុល លោក​អ្នក​មិន​ត្រូវទុក​ទូរស័ព្ទ​នោះចោល​នៅ​ហាង​ជួសជុលទូរស័ព្ទឡើយ។

    • នៅពេលបោះចោលទូរស័ព្ទ លោកអ្នកត្រូវប្រាកដថា លោកអ្នកមិនបោះចោលព័ត៌មានណាមួយដែលរក្សាទុក​នៅក្នុង​ទូរ​ស័ព្ទ ឬនៅក្នុងស៊ីមកាត ឬមេម៉ូរីកាត​នោះឡើយ (ទោះបីទូរស័ព្ទ ឬកាតនោះខូចឬផុតកំណត់ក៏ដោយ)។ ការបោះចោលសុីមកាត​ ដោយ​​ការបំផ្លាញផ្នែករូបវន្តរបស់វា អាចជាជម្រើសល្អបំផុត។ ប្រសិនបើលោកអ្នកគ្រោងបោះចោល លក់ចោល ឬប្រើម្តងទៀត នូវ​ទូរ​ស័ព្ទ​​របស់លោកអ្នក លោកអ្នកត្រូវប្រាកដថា គ្រប់ព័ត៌មានទាំងអស់ត្រូវបានលុបចោល។

    • ត្រូវពិចារណាប្រើតែឈ្មួញទូរស័ព្ទ និងហាងជួសជុលទូរស័ព្ទដែលគួរឱ្យទុកចិត្តប៉ុណ្ណោះ។ ការធ្វើដូចនេះ ជួយកាត់បន្ថយភាពងាយ​ប្រ​​​ឈ​ម​​​​​​ហានិភ័យនៃព័ត៌មានរបស់លោកអ្នក នៅពេលលោកអ្នកទទួលបានទូរស័ព្ទជជុះ ឬយកទូរស័ព្ទទៅឱ្យគេជួសជុល។ ត្រូវ​ពិចារណា​ទិញ​​ទូរស័ព្ទពីឈ្មួញទូរស័ព្ទដែលមានការអនុញ្ញាតលក់ដូរត្រឹមត្រូវ មិនមែនតាមការជ្រើសរើសដោយចៃដន្យទេ – ការធ្វើដូចនេះ ជួយលោកអ្នក​កាត់​​បន្ថយ​ឱកាសដែលថា ទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកអាចត្រូវបានរៀបចំយ៉ាងពិសេសសម្រាប់លោកអ្នក ដោយមានការបញ្ចូលជាមុន​នូវ​​កម្មវិធី​ស៊ើប​យក​ការណ៍​ទៅក្នុងទូរស័ព្ទនោះ។

    • ត្រូវថតចម្លងព័ត៌មានក្នុងទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកដាក់ទៅក្នុងកុំព្យូទ័រឱ្យបានទៀងទាត់។ ត្រូវរក្សាសំណៅ​ថត​ចម្លង​នោះ​ឱ្យមាន​សុវត្ថិ​ភាព។ (សូមមើលជំពូក៖ ៤. របៀបការពារឯកសាររសើបនៅក្នុងកុំព្យូទ័ររបស់លោកអ្នក។ ការធ្វើដូចនេះ នឹង​​អនុញ្ញាតឱ្យលោកអ្នកអាចស្តារយកទិន្នន័យមកវិញ ប្រសិនបើលោកអ្នកបាត់ទូរស័ព្ទ។ ការមានសំណៅថតចម្លងមួយ នឹងជួយ​លោក​អ្នកផងដែរក្នុងការចងចាំនូវព័ត៌មានដែលអាចនឹងមានការខូចខាត (នៅពេលទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក​ត្រូវបានបាត់ ឬលួច) ដើម្បី​ឱ្យ​​លោកអ្នកអាចចាត់ចំណាត់ការសមស្របបាន។

    • លេខសម្គាល់(Serial Number) ឬលេខIMEI(អត្តសញ្ញាណបរិក្ខារចល័តអន្តរជាតិ)ដែលមាន១៥ខ្ទង់ ជួយកំណត់អត្ត​សញ្ញាណ​ទូរស័ព្ទ​​របស់​លោកអ្នក ហើយអាចចូលមើលបាន ដោយវាយ *#06# ទៅក្នុងទូរស័ព្ទភាគច្រើន ដោយមើលពី​ក្រោយ​ថ្ម​ទូរ​ស័ព្ទ​របស់​លោក​អ្នក ឬ​ដោយពិនិត្យ​នៅក្នុងការកំណត់មុខងាររបស់ទូរស័ព្ទ។ ត្រូវកត់ទុកលេខនេះ ហើយរក្សាវាទុកនៅដាច់​ដោយ​ឡែក​ផ្សេង​ពី​​ទូរ​ស័ព្ទ​របស់លោកអ្នក ព្រោះលេខនេះ​អាចជួយតាមដានរក និងបញ្ជាក់កម្មសិទ្ធបានលឿនរហ័ស ប្រសិនបើទូរស័ព្ទ​របស់​លោក​អ្នក​​ត្រូវ​បានលួច។

    • ត្រូវពិចារណាអំពីគុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិ​នៃការចុះឈ្មោះប្រើទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក​ជាមួយក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវា។ ប្រសិនបើ​លោក​​អ្នករាយការណ៍ថា ទូរស័ព្ទរបស់ខ្លួនត្រូវបានលួច ក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាគួរអាចបញ្ចប់ការប្រើប្រាស់បន្តរបស់ទូរស័ព្ទនោះ។ ប៉ុន្តែ ការ​ចុះឈ្មោះប្រើទូរស័ព្ទ​មានន័យថា ការប្រើទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកត្រូវបានភ្ជាប់ទៅនឹងអត្តសញ្ញាណរបស់លោកអ្នកផងដែរ។

    មុខងារមូលដ្ឋាន ភាពអាចតាមដានដឹងបាន និង អនាមិកភាព

    ដើម្បីបញ្ជូន ឬទទួលគ្រប់ការហៅ ឬការទំនាក់ទំនងតាមទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកបាន អង់តែនចាប់សញ្ញា​ទូរស័ព្ទ​ដែល​នៅ​ជិត​លោក​អ្នក​បំផុតតែង​​ត្រូវ​ទទួលបានសញ្ញាប្រាប់ពីកន្លែង​វត្តមានទូរស័ព្ទរបស់អ្នក។ ជាលទ្ធផលនៃការផ្តល់សញ្ញា​ឱ្យដឹង​ និង​ទំនាក់​ទំនង​ទាំងនេះ ក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាបណ្តាញទូរស័ព្ទ អាចដឹង​អំពីទីតាំងភូមិសាស្ត្រ​ជាក់លាក់​របស់​ទូរស័ព្ទ​ចល័ត​របស់​លោក​អ្នក​នៅ​គ្រប់​ខណៈ​​ពេល​ជាក់លាក់ណាមួយបាន។

    បូណា៖ តើមានអ្វីផ្សេងដែលពុកចាំបាច់ត្រូវដឹងអំពីទូរស័ព្ទនេះដែរឬទេ?

    ដេលា៖ មាន ប៉ុន្តែ អាស្រ័យថា តើពុកពិតជាសង្ស័យថាពួកគេកំពុងព្យាយាមតាមដានពុកដែរឬទេ។

    បូណា៖ ពុកមិនគិតដូច្នេះទេ ប៉ុន្តែ តើពួកគេអាចធ្វើបែបនេះបានមែនឬ?

    ដេលា៖ បាន ប្រសិនបើពុកបានបើកទូរស័ព្ទរបស់ពុកចោល ហើយអ្នកបច្ចេកទេស​មានសិទ្ធិចូលទៅក្នុងចរាចរណ៍របស់បណ្តាញ នោះ​ពួកគេនឹងដឹងថាទូរស័ព្ទណាមួយនៅក្នុងប្រព័ន្ធគឺជាទូរស័ព្ទរបស់ពុកមិនខាន។

    បូណា៖ ដូចជាមិនអាចទៅរួចនោះទេ ព្រោះពេលពុកទៅទីនោះ ពុកនឹងមិនធ្វើការហៅទូរស័ព្ទនោះទេ។

    ដេលា៖ នោះមិនមែនជាបញ្ហាទេ ពុក។ ដរាបណាទូរស័ព្ទរបស់ពុកមានថ្ម និងអាចប្រើបាន នោះវានឹងតាម​ទៅ​កន្លែង​ដែល​ពុក​ទៅ ហើយ​​​ប្រាប់ទៅអង់តែនបណ្តាញទូរស័ព្ទដែលនៅក្បែរនោះ ព្រោះនេះគឺជាតួនាទីដែលវាត្រូវធ្វើ។ ដូច្នេះ នៅពេល​វេលា​ជាក់​លាក់​ណាមួយ ទីតាំងរបស់ពុកគឺស្ថិតនៅទីតាំងមួយចន្លោះរវាងបណ្តាអង់តែនបណ្តាញទូរស័ព្ទដែលនៅជិតបំផុត។

    បូណា៖ ដូច្នេះ តើពុកគួរបិទវាចោលរហូតដល់ពុកទៅដល់ទីនោះឬ?

    ដេលា៖ បាទ ពិតណាស់។ ការល្អបំផុតដែលពុកត្រូវធ្វើ គឺកុំយកវាទៅជាមួយពុក។ ការល្អបំផុតបន្ទាប់ គឺពុកត្រូវបិទវា ហើយ​យក​ថ្ម​ចេញ​​​​​​ពីវាមុនពេលពុកទៅ ហើយ ពុកមិនត្រូវបើកដំណើរការវាឡើយ រហូតដល់ពុកត្រឡប់មកវិញ។

    បូណា៖ ថាម៉េច? តើបិទវាហើយ នៅមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ទៀតឬ?

    ដេលា៖ ដើម្បីរក្សាសុវត្ថិភាព ពុកគួរដោះថ្មវាចេញ ព្រោះ នេះគឺជាឧបករណ៍បញ្ជូនសញ្ញាមួយ ដូច្នេះ ប្រសិនបើវានៅជាប់ថ្ម​ នោះ​នៅ​មាន​ឱកាស​តូចមួយដែលគេអាចបើកវាតាមបានមធ្យោបាយណាមួយដោយមិនឱ្យពុកដឹង។

    អំពីអនាមិកភាព

    ប្រសិនបើលោកអ្នកកំពុងធ្វើការសន្ទនាតាមទូរស័ព្ទ ឬកំពុងផ្ញើសារSMSដោយមានព័ត៌មានរសើប ត្រូវប្រយ័ត្នអំពី'មុខងារ'​តាម​ដាន​ខាង​លើចំពោះគ្រប់ទូរស័ព្ទចល័តទាំងអស់។ សូមពិចារណាជ្រើសយកជំហានអនុវត្តន៍ខាងក្រោម៖

    • រៀងរាល់ពេលហៅទូរស័ព្ទ ត្រូវហៅចេញ​ពីកន្លែងខុសៗគ្នា ហើយជ្រើសរើសយកទីតាំងដែលមិនពាក់ព័ន្ធនឹងលោកអ្នក។

    • ត្រូវរក្សាទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកឱ្យបិទដោយដោះថ្មចេញជានិច្ច ទៅកន្លែងដែលបានជ្រើសរើស បើកទូរស័ព្ទ​ ធ្វើការ​ទាក់ទង បិទ​ទូរស័ព្ទ និងដោះថ្មចេញវិញ។ ជាមួយការទម្លាប់ធ្វើបែបនេះ រាល់ពេលដែលលោកអ្នកធ្វើការហៅទូរស័ព្ទ នឹងមាន​ន័យថា បណ្តាញ​ទូរស័ព្ទ​មិនអាចតាមដានចលនាសកម្មភាពរបស់លោកអ្នកបានទេ។

    • ត្រូវផ្លាស់ប្តូរទូរស័ព្ទ និងសុីមកាត ឱ្យបានញឹកញាប់។ ផ្លាស់ប្តូរពួកវាជាមួយមិត្តភក្តិ​ ឬផ្សារលក់ទូរស័ព្ទ​ជជុះ​។

    • ត្រូវប្រើសុីមកាតប្រភេទបង់ប្រាក់ជាមុនដែលមិនចុះឈ្មោះ ប្រសិនបើអាចធ្វើបាននៅក្នុងតំបន់របស់លោកអ្នក។

    • ត្រូវជៀសវាង​បង់ថ្លៃទូរស័ព្ទ ឬសុីមកាតដោយប្រើប័ណ្ណឥណទាន ព្រោះការប្រើប័ណ្ណឥណទាននឹងបង្កើតការជាប់ពាក់ព័ន្ធមួយ​រវាងរបស់ទាំងនេះ ​និងលោកអ្នក។

    បូណា៖ តើឯងកំពុងប្រាប់ពុកថា ទូរស័ព្ទរបស់ពុក​ប្រហែលជាកំពុងប្រាប់ទៅអង់តែនអំពីកន្លែងរបស់ពុក ទោះជាវា​ត្រូវ​បាន​បិទ​ហើយ​​តើមែនទេ?

    ដេលា៖ មែន ហើយនេះមិនទាន់ជាករណីអាក្រក់បំផុតនោះទេ។

    បូណា៖ ថាម៉េច?

    ដេលា៖ ខ្ញុំឮគេនិយាយថា មានកម្មវិធីដែលអាចបញ្ចូលទៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់ពុក ដើម្បីបើកវាបានដោយសម្ងាត់និងពីចម្ងាយ ហើយ​​ឱ្យវាហៅទៅលេខទូរស័ព្ទណាមួយ​ដោយមិនឱ្យពុកដឹង។ បន្ទាប់មក នៅពេលពុកចាប់ផ្តើមការជួបប្រជុំរបស់ពុក វាអាចនឹង​ចាប់​ផ្តើមដំណើរការដូចជាឧបករណ៍ថតសម្លេងនិងបញ្ជូនសម្លេងបានទៀតផង។

    បូណា៖ ស្តាប់ទៅមិនទំនងទាល់តែសោះ! តើឯងនិយាយពិតទេ?

    ដេលា៖ តាមលក្ខណៈបច្ចេកវិទ្យា វាមិនពិបាកធ្វើនោះទេ។ ប៉ុន្តែ ការនេះមិនអាចកើតឡើងបានឡើយ ប្រសិនបើថ្មត្រូវ​បាន​ផ្តាច់​ចេញ​​​​ពី​ទូរ​ស័ព្ទ​ហើយនោះ ដូច្នេះ ពុកនឹងមានសុវត្ថិភាព​នៅក្នុងករណីមិនទំនងនេះ។

    បូណា៖ ពុកគិតថា ពុកនឹងមិនយកវាទៅជាមួយពុកទេ ប្រសិនបើពុកចង់មានការប្រុងប្រយ័ត្នបំផុតនោះ។ ប៉ុន្តែ​ ​ពុកមិនដឹងថា តើ​ពុកគួរ​ប្រើ​របស់​នេះទៀតឬអត់?

    ដេលា៖ មិនដល់ថ្នាក់នេះពេកទេពុក។ ពុកធ្លាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា កុំខ្លាចនឹងរបស់ថ្មី។ ទូរស័ព្ទចល័ត ក៏មានលក្ខណៈដូចនោះដែរ។ ពុកគ្រាន់តែ​ត្រូវ​ដឹង​អំពីអត្ថប្រយោជន៍ និងហានិភ័យរបស់វា ហើយរក្សាការប្រុងប្រយ័ត្នទៅបានហើយ។ ប្រសិនបើពុកដឹងពីហានិភ័យទាំងនោះ ពុក​អាច​ចាត់ជំហានអនុវត្តន៍ ដើម្បីជៀសវាងហានិភ័យទាំងនោះបាន។

    អំពីការលួចស្តាប់

    ទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកអាចត្រូវបានកំណត់ឱ្យថតចម្លង និងបញ្ជូនសម្លេង នៅក្នុងចន្លោះ​ចម្ងាយ​ដែល​ម៉ាយ​ក្រូ​ហ្វូន​របស់​វា​អាច​ចាប់​បាន ដោយ​មិនឱ្យលោក​អ្នក​​​ដឹង។ ទូរស័ព្ទខ្លះ អាចត្រូវបានបើកពីចម្ងាយ ហើយដាក់ឱ្យដំណើរការដូចនេះ ទោះបីពួកវា​មើល​ទៅ​ដូច​​ជា​បានបិទហើយក៏ដោយ។

    • មិនត្រូវបណ្តោយឱ្យជនដែលលោកអ្នកមិនទុកចិត្ត កាន់ប្រើទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកឱ្យសោះ ព្រោះនេះគឺជាមធ្យោបាយទូទៅ​មួយ​ដើម្បី​បញ្ចូលកម្មវិធីលួចយកការណ៍នៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក។

    • ប្រសិនបើលោកអ្នកកំពុងធ្វើការប្រជុំដែលមានលក្ខណៈឯកជននិងសំខាន់ ត្រូវបិទទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក ហើយផ្តាច់ថ្ម​ចេញ​ពី​វា​។ ឬ​លោកអ្នកមិនបាច់យកវាជាប់តាមខ្លួនឡើយ ប្រសិនបើលោកអ្នកអាចទុកវានៅកន្លែងដែលមានសុវត្ថិភាពបាន។

    • ត្រូវប្រាកដថា អ្នកដែលលោកអ្នកទាក់ទងជាមួយ​ កំពុងប្រើផងដែរនូវវិធីការពារដែលបរិយាយនៅក្នុងផ្នែកនេះ។

    • ជាងនេះទៅទៀត ត្រូវកុំភ្លេចថា ការប្រើទូរស័ព្ទនៅកន្លែងសាធារណៈ ឬនៅកន្លែងដែលលោកអ្នកមិនទុកចិត្ត អាចធ្វើឱ្យលោកអ្នក​រងហានិភ័យដោយត្រូវបានគេលួចស្តាប់ ឬត្រូវលួចយកទូរស័ព្ទជាដើម។

    អំពីការស្ទាក់ចាប់ការហៅតាមទូរស័ព្ទ

    ជាទូទៅ ការធ្វើកូដនីយកម្មនៃការទំនាក់ទំនងជាសម្លេង (និងសារជាអក្សរ) ដែលធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់បណ្តាញទូរស័ព្ទចល័តមាន​​កម្រិតខ្សោយណាស់។ មានបច្ចេកទេសថោកៗជាច្រើន ដែលភាគីទីបីអាចប្រើ ដើម្បីស្ទាក់ចាប់ការទំនាក់ទំនងជាអក្សរ​របស់​លោក​​អ្នក ឬដើម្បីស្តាប់ការសន្ទនាតាមទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក ប្រសិនបើពួកគេនៅជិតទូរស័ព្ទនោះហើយ​អាចទទួល​បានការ​បញ្ជូន​​សញ្ញា​ពីវា​។ ហើយជាការពិត ក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាទូរស័ព្ទចល័ត ​មានសិទ្ធិចូលមើល និងស្តាប់​ការទំនាក់ទំនង​ជាអក្សរ​និង​ជា​សម្លេង​​​​របស់​លោក​អ្នកបាន។ បច្ចុប្បន្ននេះ ការធ្វើកូដនីយកម្មការហៅទូរស័ព្ទ​ មានតម្លៃថ្លៃ និង/ឬមានការលំបាក​ផ្នែក​បច្ចេក​ទេស​ខ្លះៗ ដើម្បីធ្វើឱ្យ​ក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាទូរស័ព្ទចល័តមិនអាចលបស្តាប់បានដែរ។ ប៉ុន្តែ ឧបករណ៍ទាំងនេះ​ត្រូវ​បាន​រំពឹង​​ថា នឹងមានតម្លៃ​ចុះ​ថោក​ក្នុង​ពេលឆាប់ៗនេះ។ ដើម្បីធ្វើកូដនីយកម្មបាន ជាដំបូង​លោកអ្នក​ត្រូវបញ្ចូល​កម្មវិធី​កូដនីយកម្មមួយ​ទៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក និងទៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់អ្នកដែលលោកអ្នកគ្រោងទាក់ទង​ជា​មួយ​។ បន្ទាប់​​មក លោកអ្នកអាច​នឹងប្រើកម្មវិធីនេះ​ដើម្បីផ្ញើ និងទទួល​ការហៅទូរស័ព្ទ និង/ឬសារដែលបានធ្វើកូដនីយកម្មនោះ។ បច្ចុប្បន្ននេះ កម្ម​វិធី​កូដនីយកម្ម អាចដំណើរការបានតែជាមួយម៉ូដែលទូរស័ព្ទតិចតួចប៉ុណ្ណោះ ដែលម៉ូដែលទាំងនោះ​ត្រូវបា​គេហៅថា ទូរ​ស័ព្ទ​​'ឈ្លាសវៃ' ឬ ស្មាតហ្វូន។

    ការសន្ទនាគ្នារវាងSkypeនិងទូរស័ព្ទចល័ត មិនត្រូវបានធ្វើកូដនីយកម្មនោះឡើយ ព្រោះនៅត្រង់ចំណុចខ្លះ សញ្ញាទំនាក់ទំនង​នឹង​ផ្លាស់​ទី​ទៅ​បណ្តាញទូរស័ព្ទចល័ត ដែលនៅទីនោះមិនមានមុខងារកូដនីយកម្មឡើយ។

    ទំនាក់ទំនងជាអក្សរ – SMS / សារជាអក្សរ

    លោកអ្នកមិនគួរពឹងផ្អែកទៅលើសេវាសារជាអក្សរដើម្បីបញ្ជូនព័ត៌មានរសើបឡើយ។ សារដែលត្រូវបានបញ្ជូនឱ្យគ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក គឺមានទម្រង់ជាអក្សរធម្មតា ដែលធ្វើឱ្យពួកវាមិនសមស្របសម្រាប់ប្រតិបត្តិការរក្សាការសម្ងាត់ឡើយ។

    បូណា៖ ចុះបើពុកមិនប្រើទូរស័ព្ទរបស់ពុកដើម្បីហៅទូរស័ព្ទសោះ ហើយគ្រាន់តែផ្ញើនិងទទួលសារតូចៗទាំងនេះវិញ? ពួកគេមិន​អាច​លប​ស្តាប់ដឹងអ្វីឡើយ ប្រសិនបើមិនមានអ្នកនិយាយនោះ ហើយ វាលឿនរហ័សណាស់ តើត្រូវទេ?

    ដេលា៖ ឈប់សិនពុក។ សារទាំងនេះងាយស្រួលល្មមនឹងឱ្យគេស្ទាក់ចាប់បានផងដែរ ហើយអ្នកដែលមានសិទ្ធិ​ចូលក្នុង​ចរា​ចរណ៍​នៃបណ្តាញ​​ពីក្រុមហ៊ុនសេវាទូរស័ព្ទ ឬអ្នកដទៃទៀតដែលមានបរិក្ខារត្រឹមត្រូវ គឺអាចចាប់និងអានសារទាំងនេះ​ ដែល​កំពុង​ផ្លាស់​ទី​ជា​ទម្រង់អក្សរធម្មតានៅ​ក្នុង​បណ្តាញ និងដែលត្រូវបានថតទុកពីអង់តែនមួយទៅអង់តែនមួយ។

    បូណា៖ ពិតជាឆ្កួតមែន។ តើពុកគួរធ្វើដូចម្តេច? តើត្រូវសរសេរកូដសម្ងាត់ ដូចដែលធ្លាប់ធ្វើក្នុងសម័យសង្គ្រាមឬ?

    ដេលា៖ ពេលខ្លះ ទ្រនាប់ជើងចាស់បំផុត គឺជាទ្រនាប់ជើង​ដែលប្រើស្រួលបំផុតផងដែរ។

    សារSMSដែលត្រូវបានផ្ញើចេញទៅ អាចត្រូវបានស្ទាក់ចាប់ដោយប្រតិបត្តិករសេវា ឬដោយភាគីទីបី ដោយប្រើបរិក្ខារមានតម្លៃ​មិនថ្លៃនោះទេ។ ក្នុងសារទាំងនោះ​ នឹងមានលេខទូរស័ព្ទរបស់អ្នកផ្ញើ និងអ្នកទទួល ព្រមទាំងខ្លឹមសាររបស់សារ។ លើសពីនេះទៅទៀត សារ​SMSអាចត្រូវបានកែ ឬបន្លំបានយ៉ាងងាយ​ដោយភាគីទីបី។

    ត្រូវពិចារណាបង្កើតប្រព័ន្ធកូដមួយ​រវាងលោកអ្នក និងដៃគូទំនាក់ទំនងរបស់លោកអ្នក។ កូដអាចធ្វើឱ្យទំនាក់ទំនងរបស់លោកអ្នក​មាន​​សុវត្ថិភាព​ជាងមុន ហើយអាចផ្តល់នូវមធ្យោបាយបន្ថែមសម្រាប់​បញ្ជាក់អត្តសញ្ញាណ​របស់អ្នក​ដែលលោក​អ្នក​កំពុង​ទាក់​ទង​ជាមួយ។ ប្រព័ន្ធកូដ ចាំបាច់ត្រូវតែមានសុវត្ថិភាព និងផ្លាស់ប្តូរឱ្យបានញឹកញាប់។

    សារSMS នៅបន្សល់ទុកបន្ទាប់ពីការបញ្ជូន៖

    • នៅក្នុងប្រទេសជាច្រើន ច្បាប់(ឬឥទ្ធិពលផ្សេងៗទៀត)តម្រូវឱ្យក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាបណ្តាញទូរស័ព្ទធ្វើការរក្សាទុក នូវកំណត់ត្រា​គ្រប់​សារ​ជាអក្សរទាំងអស់ដែលផ្ញើចេញដោយអតិថិជនរបស់ក្រុមហ៊ុន សម្រាប់រយៈ​ពេល​វែង​មួយ។ ក្នុងករណីភាគច្រើន​បំផុត សារSMSត្រូវបាន​រក្សា​ទុកដោយក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវា សម្រាប់គោលបំណងធុរកិច្ច គណនេយ្យ ឬវិវាទផ្សេងៗ។

    • សារដែលបានថតចម្លងទុកនៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក អាចចូលមើលបានដោយងាយដោយអ្នកដែលកាន់ទូរស័ព្ទ​របស់​លោក​អ្នក​។ ត្រូវពិចារណាលុបចោលគ្រប់សារដែលផ្ញើចេញនិងទទួលបានទាំងអស់ភ្លាមៗ។

    • ទូរស័ព្ទខ្លះមានមុខងារបិទដំណើរការកត់ត្រាប្រវត្តិនៃការហៅទូរស័ព្ទ​ ឬសារជាអក្សរ។ មុខងារនេះ អាចមានប្រយោជន៍យ៉ាង​ពិសេស សម្រាប់​អ្នកដែលធ្វើការងាររសើបច្រើន។ លោកអ្នកគួរប្រាកដផងដែរថា លោកអ្នកដឹងច្បាស់អំពីអ្វីដែលទូរស័ព្ទរបស់ខ្លួន​មាន​សមត្ថភាពធ្វើបាន។ សូមអាចសៀវភៅណែនាំបន្ថែម!

    មុខងារលើសពីការនិយាយ និងសារ

    ទូរស័ព្ទចល័ត​ កំពុងបម្លែងខ្លួនជាឧបករណ៍កុំព្យូទ័រចល័ត ដែលបំពេញបន្ថែមទៅលើប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការផ្ទាល់របស់ពួកវា និង​កម្មវិធីដែលអាច​ដោនឡូតបានសម្រាប់ផ្តល់សេវាផ្សេងៗដល់អ្នកប្រើប្រាស់។

    ជំពូក ១១ ៖ របៀបប្រើស្មាតហ្វូនដោយសុវត្ថិភាពបំផុតដែលអាចធ្វើបាន លើកឡើងអំពីបញ្ហាទាក់ទង​ទៅ​​នឹងទូរស័ព្ទចល័ត​ប្រភេទទាំងនេះ ព្រោះការភ្ជាប់សេវាអុីនធឺណិត​នាំមកនូវសក្តានុពល និងហានិភ័យ​ដែល​យើង​បាន​លើក​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ជំពូកមុនៗ។

    ខណៈដែលម៉ូដែលទូរស័ព្ទចល័តសេ៊រីមុនមួយចំនួន មានមុខងារអុីនធឺណិតតិចតួចឬគ្មានសោះនោះ ទោះបីជាដូច្នេះក្តី វាគឺជា​ការ​​សំខាន់ដែលត្រូវសង្កេតមើលអំពីការប្រុងប្រយ័ត្នជាមុន​ដែលត្រូវបានគូសបង្ហាញនៅខាងក្រោមនេះ អំពីគ្រប់ទូរស័ព្ទទាំងអស់។ លោក​​អ្នកគួរតែដឹងឱ្យបានច្បាស់លាស់ថា តើទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកមានសមត្ថភាពអ្វីខ្លះ ដើម្បីប្រកដថា លោកអ្នក​បាន​ចាត់​វិធាន​ការ​​សមស្របបាន៖

    • មិន​ត្រូវរក្សាទុកឯកសារ និងរូបថតសម្ងាត់​នៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកឡើយ។ ត្រូវប្តូរទីតាំងរបស់ពួកវាទៅដាក់នៅក្នុងកន្លែង​មួយ​ដែលមានសុវត្ថិភាព ឱ្យបានលឿនបំផុតតាមដែលអាចធ្វើបាន ដូចដែលត្រូវបានពិភាក្សានៅក្នុង ជំពូក ៤ ៖ របៀបការពារ​ឯកសាររសើបនៅក្នុងកុំព្យូទ័ររបស់លោកអ្នក

    • ត្រូវលុបកំណត់ត្រាការហៅទូរស័ព្ទ សារ សៀវភៅអាសយដ្ឋាន រូបថត... ឱ្យបានញឹកញាប់។

    • ប្រសិនបើលោកអ្នកប្រើទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកដើម្បីបើកមើលទំព័រអុីនធឺណិត ត្រូវធ្វើតាមការអនុវត្តន៍ដែលមានប្រសិទ្ធភាព ដែល​​​​ស្រដៀងទៅនឹងការអនុវត្តន៍ដែលលោកអ្នកប្រើ​ចំពោះកុំព្យូទ័រ (ឧទា. ជានិច្ចកាល ត្រូវផ្ញើព័ត៌មាន​តាម​ការ​ភ្ជាប់​សេវា​ដែល​ត្រូវ​បានធ្វើកូដនីយកម្ម ដូចជា HTTPSជាដើម)។

    • ត្រូវភ្ជាប់ទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកទៅកុំព្យូទ័រ តែក្នុងករណីដែលលោកអ្នកប្រាកដថា កុំព្យូទ័រនោះមិនមានMalware (មែលវែរ)ប៉ុណ្ណោះ។ សូម​មើល ជំពូក ១ ៖ របៀបការពារកុំព្យូទ័ររបស់លោកអ្នកពី Malware (មែលវែរ) និងក្រុមHacker (ហែកឃឺ).

    • មិនត្រូវទទួលយកនិងបញ្ចូលកម្មវិធីដែលមិនស្គាល់និងមិនបានពិនិត្យផ្ទៀងផ្ទាត់ ទៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នកឡើយ រួមទាំង សម្លេង​រោទិ៍ ផ្ទាំងរូបភាព កម្មវិធី Java ឬអ្វីផ្សេងទៀតដែលចេញមកពីប្រភពមួយ​ដែលមិន​ចង់បាន​ ឬ​មិន​បាន​រំពឹងទុក។ ពួកវាអាចមានមេរោគ កម្មវិធីអាក្រក់ ឬកម្មវិធីលួចយកការណ៍។

    • ត្រូវសង្កេតមើលសភាពនិងដំណើរការនៃទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក។ ត្រូវព្យាយាមរកមើលកម្មវិធីនិងដំណើរការដែលមិនស្គាល់ សារ​ចម្លែក និងប្រតិបត្តិការមិនប្រក្រតី។ ប្រសិនបើលោកអ្នកមិនស្គាល់ឬប្រើ​មុខងារ និងកម្មវិធីមួយចំនួនដែលមាននៅក្នុងទូរស័ព្ទ​លោក​អ្នក លោកអ្នកត្រូវបិទដំណើរការ ឬលុបពួកវាចោលប្រសិនលោកអ្នកអាចធ្វើបាន។

    • ត្រូវប្រយ័ត្ន​ចំពោះការភ្ជាប់ប្រើសេវាWiFiដែលមិនតម្រូវឱ្យបញ្ចូលពាក្យសម្ងាត់ ព្រោះវាមានលក្ខណៈដូចនឹងការប្រើកុំព្យូទ័រ​របស់​លោក​អ្នក​ ដែលភ្ជាប់ទៅសេវាWiFiយ៉ាងដូច្នោះដែរ។ ទូរស័ព្ទចល័ត ជាសារវន្តមាន​លក្ខណៈដូច​ជា​កុំព្យូទ័រ​​​មួយដែរ ដែលដោយហេតុនេះហើយ វាក៏​ទទួល​​ចំណែក​​ភាព​ងាយ​រង​ហា​និភ័យ ​​​និងអសុវត្ថិភាព​​ដែល​ប៉ះពាល់​ដល់​កុំព្យូទ័រ​និង​​អុីនធឺណិតផងដែរ។

    • ត្រូវប្រាកដថា បណ្តាញទំនាក់ទំនងនៅក្នុងទូរស័ព្ទរបស់លោកអ្នក ដូចជា អាំងហ្វ្រ៉ា (IrDA), Bluetooth (ប៊្លូធូស) និងសេវា​អុីនធឺណិត​ឥតខ្សែ(WiFi)ជាដើម ត្រូវបានបិទ និងបិទដំណើរការ ប្រសិន​បើលោក​អ្នក​មិន​ប្រើ​ពួក​វា។ ត្រូវ​បើក​​ពួក​វាវិញ តែនៅពេលដែលតម្រូវឱ្យប្រើពួកវាប៉ុណ្ណោះ។ ត្រូវប្រើពួកវា តែនៅក្នុងស្ថានភាព​និង​ទីកន្លែង​ដែល​គួរ​ទុក​ចិត្ត​​​ប៉ុណ្ណោះ​។ ត្រូវពិចារណាអំពីការមិនប្រើសេវា Bluetooth ព្រោះវាងាយស្រួលនឹងឱ្យគេលបស្តាប់។ ជំនួសឱ្យការ​ប្រើ​សេវា​Bluetoothនេះ​ ត្រូវ​ផ្ទេរទិន្នន័យដោយប្រើខ្សែភ្ជាប់ពីទូរស័ព្ទទៅកាសឬទៅកុំព្យូទ័រ។

    សេចក្តីសម្រាប់អានបន្ថែម